Embassy of the Islamic Republic of Iran

بسمه تعالي

آشنائی اجمالی با قطر

1 – موقعيت جغرافيايي :

شبه جزيره قطر به مساحت 11521 کيلومتر مربع درجنوب خليج فارس قرار دارد و از جنوب به طول 60 کيلومتر داراي مرز خشکي با عربستان است. اين کشور از سه جهت با آبهاي خليج فارس محدود شده و از غرب با بحرين، ازشمال با جمهوري اسلامي ايران و از شرق با امارات همسايه است. قطر بجز سرزمين اصلي داراي تعدادي جزيره کوچک مي باشد. حداکثر طول کشور 160 کيلومتر و عرض آن 55 تا 90 کيلومتر است. طول سواحل قطر تقريباً 748 كيلومتر و طول مرز آبي (دريايي) قطر با ايران 250 كيلومتر است و از شمالي ترين نقطه خاك قطر در شهر الرويس تا ساحل بندر دير در استان بوشهر حدود 185 كيلومتر است.

2 – موقعيت سياسي :

نظام حکومتي قطر اميرنشين بوده و خاندان آل ثاني که اصالتاً از قبيله بني تميم نجد عربستان هستند از قرن نوزدهم در اين سرزمين حاکميت دارند. از سال 2007 بنا به دستور امير كنوني قطر 18 دسامبر 1878 روز به حكومت رسيدن شيخ جاسم بن محمد بن ثاني موسس دولت قطر جديد بعنوان «روز ملي قطر» تعيين شد. قطر سالها تحت الحمايه انگليس بود و شيخ احمد بن علي آل ثاني بر آن حکومت مي کرد تا اينکه در 3 سپتامبر 1971 استقلال يافت. در تاريخ 22 فوريه 1972م (3/12/1350) شيخ احمد توسط پسر عمويش شيخ خليفه بن حمد از قدرت برکنار شد و حکومت وي نيز تا   27 ژوئن 1995 ادامه داشت، تا اينکه شيخ حمد بن خليفه آل ثاني ( امير فعلي قطر) به قدرت رسيد. يک سال بعد فرزندش شيخ جاسم و بعد از استعفاي وي برادرش شيخ تيم در تاريخ 14 مرداد 1382 از سوي امير بعنوان وليعهد انتخاب گرديد.

اولين تشكيلات جديد حكومتي در قطر در دهه 50 ميلادي با نقش عمده انگليس در اين شيخ نشين ايجاد شد و به مرور زمان تبديل به نهادهاي امروزي گرديد. اين تشكيلات تا سال 1970 تحت عنوان اداره عمل مي كرد و مستقيماً به امير اين كشور گزارش مي دادند.

اين کشور از سال 1972 ميلادي داراي قانون اساسي موقـت بوده است که بـر اساس آن امير داراي صلاحيت و اختيارات وسيعي است و فرامين حکومتـي را صادر مي کند. در ژوئن سال 1999 ميلادي امير قطر با تشکيل يک کميته 32 نفره و تعيين ضرب الاجل سه ساله کميته مذکور را مامور تدوين قانون اساسي دائم اين کشور کرد تا زمينه برگزاري اولين انتخابات مجلس شوراي (ملي) قطر را فراهم آورند كه تاكنون برگزار نشده است.

بر اساس قانون اساسي قطر اين كشور يك حكومت و كشور مستقل عربي است و اسلام مذهب رسمي و شريعت (قوانين اسلامي) منبع اصلي قانون گذاري در آن مي باشد. تشكيلات حكومتي در قطر شامل سه قوه مجريه ، قضائيه و مقننه است.

 

قوه مجريه :

قوه مجريه يا هيئت وزراء كه رياست آن بر عهده امير مي باشد و توسط نخست وزير اداره مي شود و عالي ترين ركن اجرايي كشور است و نظارت و هماهنگي ميان وزرا و ارگانهاي دولتي را بر عهده دارد. امير قطر دستور العملهاي دولت را صادر كرده و مصوبات هيات وزيران را امضاء مي كند.

 

قوه مقننه :

بر اساس اصل هفتاد و ششم و هفتاد و هفتم قانون اساسي مجلس شورا عهده دار قوه مقننه است.

 

 مجلس مشورتي قطر بودجه عمومي دولت را تصويب مي كند و بر قوه مجريه نظارت مي كند. مجلس شورا متشكل از چهل و پنج عضو مي باشد كه تعداد سي تن از آنان از طريق انتخابات و راي گيري عمومي و بطور مستقيم و با راي مخفي انتخاب مي شوند و ساير پانزده نفر ديگر را امير از ميان وزرا و ساير افراد منصوب مي كند. سي و هفتمين دوره مجلس شورا در تاريخ 15/8/1387 آغاز بكار كرد.

قوه مقننه در واقع شورايي مشورتي است كه تعيين خط مشي عمومي كشور در زمينه هاي گوناگون، بررسي لوايح پيشنهادي از سوي هيات وزرا قبل از تصويب امير و بررسي لوايج بودجه از مهمترين وظايف آن است. شوراي مشورتي داراي كميته هاي امور حقوقي و قانون گذاري ، مالي و اقتصادي ، خدمات عمومي و برق و تلفن، امور داخلي و خارجي و امور فرهنگي و اطلاعاتي است و نقش اطلاع رساني به امير به شيوه اي نظام مند از ديدگاههاي شيوخ برجسته و خاندانهاي مهم و متنفد را دارد. اين شورا به همراه شوراهاي شهرداري برحسب ظاهر در نهاد دموكراتيك جهت عدم تمركز قدرت هستند، اما با توجه به اختيارات وسيع امير، درعمل قدرت قانون گذاري ندارند .

 

قوه قضائيه :

بر اساس بندهاي يكصدو بيست و نهم تا يكصدو چهلم قانون اساسي قطر ، حاكميت قانون ، اساس حكومت در دولت قطر مي باشد. شرافت قضات و نزاهت و عدالت آنان ضمانتي براي حقوق و آزاديها است. قوه قضائيه مستقل مي باشد و دادگاهها با انواع ودرجات مختلف، عهده دار مسئوليت آن مي باشند.

قوه قضائيه احكام خود را طبق قانون صادر مي كند و قضات مستقل مي باشند و هيچ قدرت ديگري بجز قانون برآنان حاكم نيست و هيچ ارگاني نمي تواند در مسايل و يا روند دادرسي و عدالت مداخله نمايد.

 

قانون، دادگاهها را با توجه به تنوع ودرجات و نيز صلاحيت واختيارات آنها تنظيم مي كند. دادگاههاي نظامي بجز موارد برقراري حكومت نظامي، تنها به آن دسته از جرايم نظامي كه افراد نيروهاي مسلح و انتظامي مرتكب مي شوند، در حدود و چارچوبي كه قانون آنرا تعيين مي نمايد ، منحصر مي گردد.

جلسات دادگاهها علني مي باشد , مگر اينكه دادگاه بخاطر مراعات نظم عمومي و يا عفت عمومي جامعه تصميم بگيرد جلسات را بصورت غير علني برگزار نمايد.

در هرصورت قرائت حكم در جلسه علني خواهد بود. قضات را نمي توان از كار خود عزل نمود , مگر در حالتهائي كه قانون مشخص خواهد كرد. قانون همچنين احكام مربوط به قضات و تأديب آنان را تنظيم مي نمايد.عفو و بخشش حق مسلم و تضمين شده همه مردم است. قانون اقدامات وچگونگي استفاده از اين حق را تعيين مي كند.

دادستان عمومي دعواهاي عمومي را به نيابت از جامعه بر عهده دارد و ناظر بر  امور ضابطين قضائي است و در اجراي قوانين جنائي كوتاهي نخواهد كرد . قانون سازمان مزبور و شرح وظايف آن را تنظيم مي كند و شرايط و ضمانتهاي مربوط به كساني كه عهده دار وظايف آن مي باشند، مشخص مي نمايد.

قضات داراي يك شوراي عالي مي باشند كه عهده دار حسن جريان اعمال دادگاهها ونهادهاي تابعه و همكار آن مي باشد . قانون چگونگي تشكيل شوراي عالي،اختيارات وصلاحيتهاي آنرا مشخص مي كند. قانون ارگان ذيربط درحل و فصل منازعات اداري را تعيين و اساسنامه و چگونگي اعمال آنرا مشخص مي نمايد. چگونگي رسيدگي به اختلافات ناشي از اختصاص دادگاهها در منازعاتي كه از صدور احكام نشأت مي گيرد، قانون تعيين مي نمايد و قانون ارگان قضائي ذيربط در حل وفصل اختلافات ناشي از مطابقت قوانين ولوايح با قانون اساسي و نيز اختيارات آنها و چگونگي رفع تظلمات و اقدامات متعاقب آنرا تعيين ميكند . قانون همچنين آثار حكم ناشي از عدم مطابقت با قانون اساسي را مشخص مي نمايد.

قوه قضائيه نيز زير نظر وزير دادگستري كه ناظر بر اجراي قانون مدني است، فعاليت مي كند و وزارت دادگستري عملكرد دادگاهها و قضات را سازماندهي و نظارت مي كند. قوانين قضايي اين كشور كاملاً  بر اساس اصول و مباني اسلامي تعيين شده است.

بر اساس قانون مصوب سال 2003 در مورد قضات، چند دسته دادگاه يا محاكم شامل دادگاه تشخيص ، دادگاه استيناف ، دادگاه بدوي و دادگاه شرعي مي باشند.

 

3 – ويژگيهاي اجتماعي و فرهنگي و مذهبي:

الف – جمعيت :

آمارمنتشره از سوي شوراي برنامه ريزي در آذرماه 1383 و بر اساس سرشماري نمونه اي سال 2004 ، جمعيت قطر را 744029 نفر اعلام كرد، از اين تعداد کمتر از 30% قطري و مابقي را مهاجرين خارجي از کشورهاي مختلف شامل هنديها با جمعيتي حدود 170 هزار نفر بيشترين تعداد خارجيهاي و پاکستان ، بنگلادش ، ايـران ، نپـال ، فيليپين ، مصـر ، سوريه، يمـن ، لبنان و ..... تشکيل مي دادند. حدوداً بيست هزار ايراني عمدتاً کارگر در قطر ساکن هستند.

دوحه پايتخت قطر با جمعيت 339847 نفر سکنه ، حدوداً 45% از جمعيت کشور را در خود جاي داده است. شهرهاي ديگر قطر عبارتند از : الريان ( در غرب دوحه با جمعيتي حدود 272860 نفر )، الخور ( در 57 کيلومتري شمال دوحه با جمعيتي در حدود 31547 نفر ) ، ام سعيد ( در 45 کيلومتري جنوب دوحه با جمعيتي در حدود 12674 نفر ) ، دخان (در 84 کيلومتري غرب دوحه ) ، الشمال (در107 کيلومتري شمال دوحه)، الزباره (در 105 کيلومتري غرب دوحه) ، الوکره ، ام صلال و الجميله.

شايان ذکر است درحاليكه در آمار رسمي تعداد جمعيت قطر در سال 2006 حدود 885359 نفر اعلام شده بود، آخرين نتايج سرشماري سازمان آمار قطر جمعيت اين كشور بيش از يك ميليون و ششصد هزار نفر است كه كمتر از يك سوم آن قطري هستند.

بر اساس برنامه ريزيهاي صورت گرفته براي افزايش جمعيت بومي و همچنين ورود كارگران خارجي پيش بيني مي شود تا سال 2015 اين رقم به سه ميليون نفر افزايش يابد.

درحاليكه با افزايش قيمتهاي جهاني نفت و افزايش فراوان در آمدهاي ناشي از فروش گاز و نفت از سوي دولت قطر، بطور رسمي به درآمد سرانه بالاتر از 68 هزار دلار در سال 2007 اشاره شده، اما اطلاعات بانك جهاني رقم درآمد سرانه قطر را رقمي بين 53 تا 57 هزار دلار برآورد كرده است.

ب - پرچم ملي :

پرچم قطر داراي دو رنگ سفيد و عنابي است که 9 فلش اين دو رنگ را از يکديگر متمايز ساخته است.

پ- مذهب :

95 درصد جمعيت قطر را مسلمانان تشکيل مي دهند. اخيراً ايراد خطبه هاي نماز جمعه به زبان انگليسي در برخي از مساجد شهر دوحه برگزار مي شود.  نخستين كليساي كاتوليك اخيراً در شهر دوحه براي پيروان مسيحيان كاتوليك كه اغلب از اتباع هند و فيليپين و و كشورهاي غربي هستند، افتتاح شد و طرح ساخت هفت كليساي ديگر نيز در دست بررسي است.

ت- آب و هوا  :

کشور نيمه بياباني قطر داراي تابستان بسيار گرم و مرطوب هستند که بعضاً درجه حرارت آن به بالاتر از 46 درجه سانتيگراد مي رسد و داراي پائيز وزمستان هاي معتدل ( بين 20-10 درجه سانتي گراد ) است. ميزان بارندگي اين کشور کم ( حدود 120 ميلي متر در سال ) است.

آب زيرزميني در قطر مناسب شرب يا کشاورزي نيست، لذا آب مصرفي اين کشور توسط دستگاههاي آب شيرين کن و واردات آب از ساير کشورها تأمين مي شود.

 

ج- زبان رسمي :

زبان رايج در اين کشور عربي است ولي زبان انگليسي نيز بعنوان زبان دوم در جامعه قطر بويژه در مدارس و دانشگاهها تکلم مي شود. علاوه بر آن زبانهاي اردو و فارسي در بين بخشي از مردم رواج دارد.

 

4 – وضعيت اقتصادي :

الف - ذخاير انرژي :

طبق آمار منتشره از سوي بانک جهاني ، قطر پس از روسيه و ايران داراي سومين منبع ذخيره گازي دنيا است و ميزان ذخيره گاز اين کشور 900 تريليون فوت مکعب است. منابع کشف شده نفت قطر نيز 15/204 ميليارد بشکه تخمين زده شده است. اصولاً درآمد نفتي محور اصلي اقتصاد اين کشور را تشکيل داده و سهم آن در بودجه کشور حدود 59 درصد است.

 

دولتمردان قطري توجه ويژه اي به توسعه صنعت گاز معطوف داشته و به همين منظور سرمايه گذاري هاي عظيمي با مشارکت شرکتهاي معتبر خارجي درزمينه هاي خطوط لوله انتقال گاز ، صدور گاز طبيعي مايع شده (LNG) و تبديل گاز به سوخت مايع (GTL) کرده اند ، که حجم سرمايه گذاري ها ظرف 5 سال گذشته بالغ بر 20 ميليارد دلار بوده است . قرار است تا سال 2010 حدود 40 ميليارد دلار ديگر نيز در اين زمينه سرمايه گذاري  کنند.

مرحله اوليه پمپاژ آزمايشي پروژه 3/4 ميليارد دلاري خط لوله گاز دولفين جهت انتقال روزانه 2 ميليارد فوت مکعب گاز قطر به امارات براي مدت 25 سال آغاز شده و قرار است بزودي مورد بهره برداري قرار گيرد.

توليد گاز طبيعي مايع شده (LNG ) قطر که در پايان سال 2004 حدود 11 ميليون تن اعلام شده و قرار است تا پايان سال 2005 به 1/16 ميليون تن برسد و تا سال 2012 نيز با توليد سالانه 77 ميليون تن ، قطر را به بزرگترين صادر کننده LNG جهان تبديل خواهد کرد. قطر با مشارکت اوليه ساسول آفريقاي جنوبي و طرح تکميلي مشترک با شرکت شورون آمريکا قرار است تا سال 2010 مجموعاً با سرمايه گذاري 5/4 ميلياردي دلاري تا سقف روزانه 130 هزار بشکه سوخت مايع دوستدار طبيعت نظير گازوئيل ، نفتا و ..... توليد نمايد. 

همچنين با شرکتهاي رويال داچ شل جهت سرمايه گذاري پنج ميليارد دلاري، کونوکو- فيليپس با سرمايه گذاري 5/2 ميليارد دلاري ، ماراتون با سرمايه گذاري 3/4  ميليارد دلاري در حال مذاکره جهت احداث کارخانه تبديـل گـاز بـه سوخـت مايـع بـوده و بـا برخـي از آنهـا قرارداد تمايل (Letter of Intent ) و با بـرخي از آنهـا نيـز سرفصلهـاي قـرارداد (Heads of Agreement ) و ..... امضاء کرده است.

ب – درآمد سرانه و پول رايج :

وضعيت مساعد ناشي از افزايش قيمت نفت و گاز باعث رشد ميزان ناخالص داخلي قطر (GNP) به رقم 4/268 ميليارد ريال معادل 74/73 ميليارد دلار در سال 2008-2007  گرديده است. بنابه گزارش شوراي برنامه ريزي قطر، سهم بخش صنعت از توليد ناخالص داخلي شامل معدن 12/73 درصد، نفت 25/22 درصد ، گاز 46/38 درصد و خدمات صنعتي نفت و گاز 45/4 درصد و برق 44/0 درصد و سهم بخش كشاورزي 01/. درصد مي باشد. بر اساس آخرين گزارشها نرخ تروم در اين کشور در سال ميلادي 2008 برابر با 18 درصد بوده است که نسبت به چند سال گذشته افزايش قابل توجهي داشته است.

ارقام بودجه قطر شامل درآمدهاي دولت بالغ بر 3/103 ميليارد ريال قطر ، مخارج دولت 5/95 ميليارد ريال ، مازاد درآمد دولت 4/7 ميليارد ريال ، درآمد سرانه تا پاايان سال 2008 برابر با 46/68 دلار ، نرخ رشد توليد ناخالص داخلي 4/15 درصد، صادرات 9/152 ميليارد ريال برابر با 42 ميليارد دلار ، واردات 1/80 ميليارد ريال برابر با 25/22 ميليارد دلار ، تراز تجاري 80/72 ميليارد ريال برابر با 20 ميليارد دلار ، نرخ بيكاري 3 درصد جمعيت بومي (250 هزار نفر) و ميزان ذخاير طلا 9 تن با احتساب ترخهاي 2007 برابر با 1/193 ميليون دلار مي باشد.

علل مختلفي در خصوص تورم شديد در قطر اعلام شده که از جمله آن مي توان به رشد سريع اقتصادي به ميزان 24 درصد و نيز کاهش ارزش دلار و ثابت نگه داشتن نرخ برابري ريال قطر با آن اشاره نمود.

بنابر پيش بيني انستيتوي امور مالي بين المللي که مقر آن در واشنگتن است ، قطر در سال 2007 شاهد رشد سرانه 6/10 درصدي در طول سال خواهد بود که از ميزان رشد 1/12 درصدي در سال 2006 کمتر خواهد بود.

گزارش مزبور حاکي از آن است که تورم نرخ 9 درصدي خود را حفظ خواهد نمود، مگر اينکه دولت قطر تسهيلاتي را در اختيار مصرف کنندگان قرار دهد.

بنابه گزارش مذکور اجاره مسکن بين سالهاي 2003 تا 2007 به ميزان 47 درصد افزايش يافته است و علت اصلي اين امر ورود گسترده کارکنان و کارگران خارجي به قطر بوده است. اما با بروز بحران مالي جهان اين بازار دچار نوعي ركود شده است. درخصوص درآمد سرانه قطريها همانطور كه در اين گزارش پيش بيني شده بود نرخ مزبور به 46/68 هزار دلار آمريکا در سال  بالغ گرديد که اين امر ، قطر را به صورت يکي از ثروتمندترين کشورهاي دنيا درآورده است.

بدين ترتيب پنجمين سال متوالي خواهد بود که درآمد سرانه در قطر با آهنگ رشد 3/8 درصدي پيش مي رود و اين امر نشانگر آن است که اقتصاد قطر يکي از سريعترين نرخ رشد را در بين کشورهاي حوزه خليج فارس و جهان دارا مي باشد. پول رايج اين كشور ريال قطري است و ارزش برابري آن 64/3 در مقابل هر لار و 58/4 در مقابل يورو و 2670 ريال ايران است.

 

ج – سرمايه گذاري خارجي :

دولت قطر با جذب سرمايه گذاريهاي كلان خارجي طي سالهاي گذشته پروژه هاي عظيمي را آغاز نموده است. اين كشور  در نظر دارد تا سال 2012 بالغ بر 75 ميليارد دلار در زمينه هاي مختلف سرمايه گذاري نمايد.  وزير انرژي و صنعت قطر اعلام كرده عمده اين سرمايه گذاريها در زمينه نفت و گاز و صنايع مرتبط با آنها بوده و بيش از نيمي از سرمايه گذاريهاي خارجي در قطر توسط شركتهاي آمريكائي تامين مي شود.

 

د – تراز بازرگاني :

بر اساس گزارش سازمان آمار قطر در سال 2007 مازاد درآمد تجارت خارجي اين كشور بيش از 16 درصد افزايش يافته و به مبلغ 8/72 ميليارد ريال بالغ شده است.

بيش از 68 درصد صادرات قطر به خارج از كشور را نفت خام و گاز مايع طبيعي تشكيل مي دهند كه به طور عمده روانه كشورهاي قاره آسيا مي شوند.

كل صادرات قطر بيش از 92/24 درصد افزايش يافته و به مبلغ 9/152 ميليارد ريال رسيده و در مقابل واردات با رشد زيادي در اين سال معادل 34 درصد به 1/80 ميليارد ريال افزايش داشته كه در نهايت مازاد تجاري قطر 80/82 ميليارد ريال شده است. در سال 2007 اقتصاد قطر داراي رشد 51/12 درصدي بوده است كه كمترين ميزان طي پنج سال گذشته بوده است.

عمده صادرات قطر را نفت خام و گاز طبيعي مايع شده، بنزين، نفت كوره ، كود اوره و پروپان مايع شده تشكيل مي دهند كه كشورهاي ژاپن و كره جنوبي به ترتيب مقامهاي اول و دوم را در ميان واردكنندگان عمده از قطر را دارا مي باشند.

به جز توليدات فرآورده هاي نفتي، گازي و پتروشيميائي، فولاد، سيمان و ... قطر جهت پاسخگوئي به تقاضاهاي ساكنين كليه مايحتاج اشخاص و كارخانه هاي خود را وارد مي كند.

ژاپن رتبه اول مقصد صادراتي قطر را دارا بوده و ساير كشورها بتريتيب عبارتند از: آلمان ، ايتاليا، انگليس ، عربستان سعودي ، چين ، كره جنوبي ،  فرانسه، هند سنگاپور و تايلند.

بيشترين واردات قطر در سال 2007 از كشورهاي آمريكا ، ايتاليا ، ژاپن ، آلمان ، امارات ، كره جنوبي ، چين ، عربستان سعودي ، انگليس و فرانسه بوده است.

طبق اعلام بخش آمار تشكيلات برنامه ريزي توسعه قطر ميزبان مبادلات تجاري قطر با ايران در سال2008- 2007 به شرح زير مي باشد :

 

- واردات قطر از ايران به ارزش 250/787/215  ريال قطري به وزن 397/031/177 كيلو گرم.

- صادرت قطر به ايران به ارزش 074/260/173 ريال قطري به وزن 860/285/147 كيلوگرم و صادرات مجدد به ايران از طريق قطر به ارزش 354/173/25 ريال قطري به وزن 977/335/2 كيلوگرم..

اگرچه حجم روابط تجاري دو كشور در حد مطلوب نيست ، ولي در مقايسه با سالهاي گذشته كه حجم روابط در سطح 4/267 ميليون ريال قطري معادل 43/73 ميليون دلار بوده است، شاهد رشد 24 درصدي در حجم روابط تجاري دو كشور بوده و تراز تجاري به نفع جمهوري اسلامي ايران تغيير يافت.

 

و - تقويت ناوگان هوائي و ساخت فرودگاه جديد بين المللي :

پس از كناره گيري قطر از مشاركت در شركت هواپيمائي خليج (Gulf Air)  در خرداد 1381 ، دولتمردان قطري توجه ويژه اي به تقويت ناوگان هوائي خود نمودند،

بطوريكه در نمايشگاه هوائي پاريس در ژوئيه 2001 قرادادي بمبلغ 1/5 ميليارد دلار جهت دريافت 34 فروند هواپيماي ايرباس طي سالهاي 2004 تا 2009 ميلادي را امضاء نمودند. همچنين در اواسط شهريور 1384 نيز قرارداد جديدي به ارزش 6/10 ميليارد دلار بين شركت هواپيمائي قطر و شركت ايرباس فرانسه جهت خردي 60 فروند هواپيما به امضاء رسيد كه تحويل آنها از سال 2009 آغاز مي شود.

علاوه بر آن اين شركت در اواخر تيرماه 1385 قراداد 9/4 ميليارد دلاري با شركت بوئينگ جهت خريد 70 فروند هواپيما منعقد نمود كه در ماههاي اخير چندين فروند از آن تحويل ناوگان هوائي قطر شده و قرار است ماهانه يك فروند تحويل گردد.

همچنين در سفر خرداد ماه سال 1386 امير قطر به پاريس قرارداد جديدي براي خريد 80 فروند هواپيماي ايرباس 350 به ارزش 16 ميليارد دلار بين قطر و فرانسه به امضاء رسيد که رکوردي بي سابقه در معاملات مربوط به خريد هواپيماهاي مسافربري محسوب مي شود.

خطوط هواپيمايي قطر شبكه پروازي خود را نيز به نحو گسترده اي در اقصي نقاط دنيا گسترش داده است و پنجاهمين نقطه پروازي آن در خرداد 1383 با هفته اي پنج پرواز به تهران آغاز شده و از خرداد 1384 نيز هفته اي دو پرواز به مشهد برقرار نمود.  در حال حاضر اين شركت به 70 نقطه جهان پرواز مستقيم دارد و پروازهاي مستقيم اين شرکت به نيويورک نيز اخيراً آغاز شده است. همچنين ساخت فرودگاه جديد بين المللي دوحه از ديگر برنامه هاي دولت قطر است كه قرار است مرحله اول آن بوسيله شركت بكتل آمريكا با هزينه 5/2 ميليارد دلار تا سال 2008 به بهره برداري برسد كه ظرفيت جابجائي 12 ميليون مسافر در سال را خواهد داشت. بر اساس برنامه قرار است مرحله دوم فرودگاه تا سال 2012 راه اندازي شود كه ظرفيت جابجائي 50 ميليون مسافر را در سال خواهد داشت.

 

5 - رسانه هاي گروهي :

سازمان اطلاع رساني قطر

در تاريخ 29/12/87 شيخ حمد بن خليفه امير قطر فرمان تشكيل «سازمان اطلاع رساني قطر» (الموسسه القطريه للاعلام)  را صادر كرد. بر اساس اين فرمان شيخ حمد بن ثامرآل ثاني – رئيس سازمان راديو و تلويزيون و شبكه الجزيره – بعنوان رئيس و شيخ جبر بن يوسف بن جاسم آل ثاني – مدير كل خبرگزاري رسمي قطر (قنا) بعنوان رئيس اجرايي سازمان مذكور منصوب شدند. بر اساس اين دستور سازمان كل راديو و تلويزيون قطر ، راديو خليج فارس (ن) (صوت الخليج) ، شبكه ورزشي گوي و ميدان (الدوري و الكاس) تحت اشراف سازمان اطلاع رسامي و مديريت رئيس سازمان اجرايي قرار گرفتند. بخشهاي واحد روابط عمومي ، اداره برنامه ريزي و واحد حسابرسي داخلي   تحت اشراف مستقيم رئيس و ادارات خدمات مشترك ، امور فني، برنامه ريزي اطلاعات ، بازاريابي ، راديو و تلويزيون قطر ، راديو خليج فارس (ن) شبكه گوي و ميدان تحت اشراف رئيس اجرايي قرار گرفتند.

راديو و تلويزيون :

راديو قطر از ماه ژوئن 1968 م شروع بکار کرده و در طول شبانه روز جمعاً بيش از 50 ساعت برنامه به زبان انگليسي ، فرانسه و عربي و اردو پخش مي کند. تلويزيون قطر نيز در 15 اوت سال 1970 م تأسيس و روزانه از طريق دو کانال عربي و انگليسي جمعاً 25 ساعت برنامه پخش مي کند. طرح توسعه و گسترش راديو و تلويزيون قطر قرار است به زودي اجرا شود و در اين راستا استوديوي جديد و مجهز پخش راديو قطر اخيراً افتتاح شد.

از اواسط مهر ماه سال 1386 تمهيدات لازم براي آغاز بكار رسمي شبكه راديويي ويژه امور هنري و ميراث فرهنگي بنام «راديو فرهنگي الريان» با مديريت علي المسعودي روزنامه نگار قطري شروع شده و پخش آزمايشي اين راديو از بازار قديمي شهر دوحه بنام «سوق واقف» روي موج اف ام آغاز كرده است.

همچنين قرار است يك مجله هنري و فرهنگي و ادبي و شعر با مديريت شاعر قطري فالح العجلان مدير اداره فرهنگ و هنر شوراي ملي فرهنگ و هنر قطر تحت همين نام (الريان) منتشر شود.

کانال عربي تلويزيون قطر در ساعات 3 عصر و 8 شب اقدام به پخش اخبار مينمايد. کانال انگليسي تلويزيون قطر در ساعت 10 شب اخبار پخش مي کند. اين شبکه معمولاً از نيمه شب تا ساعت 35/10 صبح فردا برنامه هاي شبکه الجزيره را تقويت و پخش مي کند. شبکه ماهواره اي الجزيره نيز بصورت شبانه روزي برنامه دارد و به فاصله هر يک ساعت نيز اقدام به پخش اخبار مي کند.

 

شبكه الجزيره :

اين کشور از سال 1996 م شبکه ماهواره اي الجزيره را راه اندازي کرد که بدليل ارائه اخبار و تحليلهاي جامع از اوضاع خاورميانه از جذابيت خاصي برخوردار بوده و توانسته است از بدو تأسيس خود تا کنون موفق به جذب بيش از 80 ميليون بيننده شود و با آغاز بکار کانالهاي مستقل ورزشي ، مستند ، کودکان و انگليسي اکنون به يک بنگاه تبليغاتي بزرگ مبدل شده است.

کانال کودکان الجزيره توسط مؤسسه قطر براي آموزش، علوم و توسعه جامعه و شرکت مشاوره فرانسوي بنام لوگاردر ايميج اينترنشنال شبکه مخصوص کودکان در شهريور ماه 1384 راه اندازي شد.

 از سال گذشته (1387) نيز كانال جديد غنچه ها (البراعم) نيز آغاز بكار كرده است. علاوه بر آن شبکه الجزيره طرح ايجاد يک کانال تخصصي در امور اقتصادي را در دست بررسي دارد. در جشن دهمين سالگرد تاسيس شبكه الجزيره خبر آغاز فعاليت شبكه انگليسي الجزيره و با پوششي جهاني در 24 آبان ماه سال 1385 اعلام شد و دفاتر خبري آن در كشورهاي مهم جهان در قاره هاي آمريكا ، آسيا ، اروپا و آفريقا فعاليت دارند. علاوه بر دفتر الجزيره عربي ، دفتر مستقل الجزيره انگليسي نيز درتهران فعال است. اخيراً بخشي تحت عنوان «آزاديهاي عمومي و حقوق بشر» به مديريت سامي الحاج خبرنگار سوداني اين شبكه كه از زندان گوانتانامو آزاده شده ، افتتاح شده است.

صدا و سيماي جمهوري اسلامي ايران و راديو و تلويزيون قطر بر اساس تفاهم نامه اي که در تاريخ 30/2/1378 امضاء کرده اند با يکديگر در زمينه هاي مبادله خبر ، تبادل برنامه و فيلم و سريال، پخش ويژه برنامه هائي به مناسبت روز ملي و ...... همکاري مي کنند.نخستين شبكه مذهبي قطر تحت عنوان «شاعر الرسول» براي تبيين،  ترويج و دفاع از سيره و سنت  نبوي (ص) راه اندازي شده است.

 

خبرگزاري قطر (قنا):

خبرگزاري رسمي قطر (قنا) در ماه مي سال 1975 تأسيس شد. اين خبرگزاري چندين نشريه به زبانهاي انگليسي ، عربي ، اسپانيولي و پرتغالي منتشر مي کند. بر اساس فرمان جديدي كه از سوي امير قطر صادر شد ، خبرگزاري قطر با برخورداري از بودجه مستقل و و قوانين جديد براي مبدل شدن بك يك بنگاه خبري قوي مورد حمايت و تقويت دولت قرار گرفته است.  خبرگزاري ياد شده بر اساس يادداشت تفاهم نامه امضاء شده داراي رابطه همکاري و مبادله خبر با خبرگزاري جمهوري اسلامي ايران است.

 

قطر پيش از اين داراي يك «سازمان تبليغاتي خارجي» بود كه  بدنبال تغيير و تحولات اداري اخير و تشكيل كابينه جديد در اين كشور در خبرگزاري رسمي قطر (قنا) ادغام شد و بعنوان اداره كل تبليغات يا مطبوعات خارجي براي مشاركت در ترسيم چهره قطر براي مخاطبان بين المللي و آشنايي ساير كشورها با كشور قطر در تمامي زمينه ها و استوار كردن روابط با موسسات و سازمانهاي تبيلغاتي خارجي فعاليت مي كند.

 

مطبوعات :

قطر هم اكنون داراي سه موسسه مطبوعاتي و انتشاراتي است که روزنامه هاي الشرق، الرايه و الوطن را منتشر مي نمايند، سه روزنامه انگليسي پنينسولا، گلف تايمز و قطرتريبيون نيز از سوي اين موسسات منتشر مي شود که داراي ضمائم محلي، اقتصادي و ورزشي رنگي هستند و به پوشش خبري و تصويري بسيار مطلوبي از اخبار داخلي و خارجي ميپردازند.

روزنامه العرب نيز كه انتشار آن از سال 1996 متوقف شده بود، با تغييرات كمي و كيفي انتشار مجدد خود را از 27 آبان 1386 از سرگرفته است.

از دو سال گذشته طرح راه اندازي يك روزنامه فرامنطقه اي به نام «الجزيره الدوليه» با سردبيري عبدالوهاب بدرخان روزنامه نگار معروف لبناني و سردبير سابق روزنامه الحيات از لندن مطرح بوده كه در صورت تحقق مي تواند رقيبي براي جرايد الحيات و الشرق الاوسط بشمار آيد كه همچنان تحت بررسي است.

علاوه بر روزنامه هاي فوق الذكر مجلاتي نيز به صورت ادواري پيرامون مسائل اجتماعي و مذهبي منتشر مي شود. بسياري از روزنامه هاي منطقه ، فرامنطقه اي همانند الحيات و الشرق الاوسط در قطر توزيع مي شود.

وزارت خانه ها و سازمانهاي دولتي نيز هر كدام مجلات و ماهنامه هاي تخصصي حوزه فعاليت خود را منتشر مي كنند.

تعطيلات رسمي :

- روز ملي قطر : 18 دسامبر برابر با 27 آذر

- عيد سعيد فطر : از اول شوال (4 روز)

- عيد سعيد قربان : از 10 ذيحجه (5 روز)علاوه بر تعطيلي روزهاي جمعه ، از اول اوت 2003 دواير دولتي قطر در روزهاي شنبه نيز تعطيل است.

 

مناطق سياحتي و ديدني قطر

قلعه دوحه ( کوت ) :  يکي از قلعه هاي نظامي باقيمانده در دوحه که در خيابان جاسم بن محمد واقع است.

 قلعه ام صلال محمد :  در منطقه اي صلال محمد و در 21 کيلومتري دوحه واقع و در اواخر قرن 19 ساخته شده است.

قلعه زباره : درشهر زباره و در 105 کيلومتري شمال غرب دوحه واقع است.

موزه ملي  :  در بخش شرقي کورنيش دوحه واقع و داراي آثار و تحفه هاي اسلامي و موزه دريايي است . 

 

سوق واقف : بازار قديمي شهر دوحه معروف به بازار ايرانيها كه با معماري سنتي عربي بازسازي شده است و هنوز برخي از هموطنان جنوبي كشورمان در آن مشغول بكار هستند.

مراكز خريد : مراكز خريد شهر دوحه شامل كارفور درسيتي سنتر، لولو در منطقه فرودگاه و مجموعه حيات پلازا مي باشد.

 

وقت اداري از يكشنبه تا پنج شنبه .

- ادارات دولتي : از 7 صبح تا 1 بعد از ظهر

شرکتها و مؤسسات خصوصي : صبح از 8 تا 12 و عصر از 14 تا 18

 

نرخ تلفنهاي قطر و نحوه تماس با ايران

 از ساعت 7 صبح تا 7 شب – 36/3 ريال قطري .

از ساعت 7 شب تا 7 صبح – 68/2 ريال قطري .

روزهاي جمعه و تعطيلات رسمي – 68/2 ريال قطري .

هر يك دلار آمريكا معادل 63/3 و هر يورو معادل 75/5 ريال قطري مي باشد. 

توجه : در قطر كد كليه كشورها با دو صفر آغاز مي شود.

تلفن همراه درقطر بدون پيش شماره ومانند تلفن معمولي شماره گيري مـي شوند و شماره هائي كه با عدد 5 و 6 شروع مي شوند،مربوط به تلفن همراه هستند.

تلفنهاي سفارت ح.ا.ايران در دوحه :

                                                     تلفن                                        نمابر

- تلفنخانه سفارت :              4385300                           4831665

- دفتر جناب سفير :            4831954                                     --

آدرس سفارت : دوحه : دفنه – الحي الدبلوماسي – ص.پ : 1633